Türk Pilotlarının Şehirlerarası İlk Seyahati
Osmanlı Devleti 1911 tarihinde pilotluk öğrenmeleri için Avrupa'ya iki subay gönderdi. Eğitimlerini başarıyla tamamlayan Fesa ve Yusuf Kenan Bey Osmanlı'nın ilk pilotları oldular. Bundan sonra Türk subayları arasında pilot olanlar artmaya başladı. Türk pilotlarının kullandıkları uçaklar Balkan Savaşında Osmanlı hava gücünü oluşturdular. Bu dönemde Türk pilotlarının şehirlerarası ilk hava seyahati de vuku buldu.
Tarih 1913'ü gösteriyordu. Güneşli bir gündü. Üç Türk pilotu uçaklarıyla Yeşilköy hava meydanından havalanacak ve Payitaht İstanbul'un selamlarını Osmanlı'nın bir önceki başşehri olan Edirne'ye götüreceklerdi. Pilot Yüzbaşı Fesa Bey bu şehirlerarası seyahatte filo komutanıydı. Pilot Fesa Bey rasıdı Feyzi ile uçacaktı. İkinci uçakla Yüzbaşı Fethi Bey yanında rasıdı Aziz beyle, üçüncü uçakla Yüzbaşı Fazıl Bey de yalnız uçacaktı. Yeşilköy'den havalanan uçakların Silivri- Çorlu- Lüleburgaz, Babaeski Havsa üzerinden Edirne'ye ulaşması planlandı. Uçaklar Yeşilköy'den havalandıklarında Silivri'ye kadar güzel bir havada uçtular. Trakya'da Karıştıran Ovasını bulut serpintileri arasında geçtiler ve Lüleburgaz'a ulaştılar. Fethi Bey uçağıyla filo komutanı Fesa Bey'i takip ediyordu. Pilot Fazıl Bey ise gerilerde kendine yol bulmaya çalışıyordu. Uçaklar bulut üzerine çıktığında pilotlarımızı güneş karşılıyordu. Sayısız bulut kümeleri üzerinden geçen Türk uçakları birbirleriyle adeta yarış halindeydiler. Bir ara bulutların arasından baktıklarında Havsa semalarında olduklarını anladılar. Fesa Bey Çorlu semalarından Edirne'ye kadar yoğun bir sis tabakası üzerinde yeri görmeden uçtuğunu belirtmektedir. Edirne 5- 10 km kala bulutların arasından fark edilmiştir. Fesa Bey bu uçuşta zor vaziyette sakinliğini koruyordu. Şehre doğru ilerlerken bulutların arasından Mimar Sinan'ın ustalık eseri olan Selimiye Camii'nin minareleri göründü. Fesa Bey komutasındaki filo Tunca nehrini geçti ve hastaneyi geçerek kışla meydanına doğru yöneldi.
Bu sırada meydanda askerler eğitim yapıyordu. Askerler semaya baktıklarında ilk kez uçak gördüler. En önde bulunan Fesa Beyin uçağı gaz keserek alçalmaya başladı. Ancak bu sırada orada olan kimsenin meydanı boşaltmak aklına gelmedi. Bu yüzden Fesa Bey zor duruma düştü ve iniş hareketini defalarca yapmaya mecbur oldu. Bu sırada Fesa Beyin uçağını takip eden pilotlar Fethi ve Fazıl Beyler de geniş daireler çizerek turlarını bitirdi ve inişe geçtiler. Filo komutanı Fesa Bey soğukkanlılığını muhafaza ederek maharetini gösterdi. Bir kazanın yaşanılması kaçınılmazdı. Bu durumda Fesa Bey kararını verdi. Meydanda bulunan askerlerin toplanması ve uçağa doğru koşmalarını engellemek için hastane tarafına gidiyormuş, bölgeden uzaklaşıyormuş gibi yaparak askerlerin o tarafa hareket etmesini sağladı. Fırsatı bulan filodaki Pilotlar uçaklarıyla sağ salim meydana indiler. Böylelikle Osmanlı pilotları şehirlerarası ilk seyahatlerini yapmış oldular. Bu seyahatle Osmanlı Pilotları havacılık tarihimize önemli bir not düştüler. Bu kahraman pilotlarımızı rahmetle yâd ediyorum. Ruhları şad olsun. Ramazan Akbaş/TİMETÜRK